تزریق بوتاکس چیست و چگونه عمل میکند؟
چیزی که در اصطلاح عامیانه بوتاکس گفته میشود، در واقع اسم تجاری یک محصول است؛ یک ماده شیمیایی به نام بوتولینوم توکسین (Botulinum Toxin). یک سم، که توسط نوعی باکتری به اسم کلستریدیوم بوتولینوم (Clostridium botulinum) تولید میشود.
یعنی در بوتاکس، سم و باکتری وارد صورت یا بدنمان میشود؟!
بله! البته خودِ باکتری که قطعاً تزریق نمیشود. چیزی که در تزریق بوتاکس استفاده میشود، فرمولاسیون بسیار دقیقی از این سم، آنهم در دوزهای پایین و کنترلشده است. برای درک نحوه اثرگذاری بوتاکس، بیایید یک نگاه خیلی ساده و دقیق به خطوط اخم داشته باشیم.
شما وقتی تعجب میکنید، مغز فرمان حرکت ابروها به سمت بالا را صادر میکند. این پیام از طریق سلولهای عصبی به سمت عضلات پیشانی منتقل میشود. حین اینکار، عصب مادهای شیمیایی به نام استیلکولین (Acetylcholine) آزاد میکند. یک پیامرسان که به عضله میگوید ابرو را بالا ببر.
پس، ابرو بالا میرود؛ تکرار اینکار باعث میشود پیشانی کمکم چروک شود. حالا فرض کنید تزریق بوتاکس صورت انجام میشود. ماده فعال بوتاکس یعنی بوتولینوم توکسین نوع اِی (Botulinum Neurotoxin Type A)، مانع انتقال پیام میشود و درنتیجه، عضله دیگر فرمانبردار نیست. بهنوعی جوانسازی پوست اتفاق میافتد.
پس، بوتاکس خطوط پیشانی را پر نمیکند؛ با فلج عضلانی موقت، فعالیت عضلهای که باعث ایجادشدن این خطوط است را کم میکند.
کاربردهای تزریق بوتاکس
بوتاکس بیشتر برای چینهای حرکتی (Dynamic Wrinkles) مثل خطوط پیشانی، خط اخم و خطوط کنار چشم کاربرد دارد. البته، درمان میگرن و تعریق بیشازحد هم جزو کاربردهای تزریق بوتاکس است.
بوتاکس پیشانی
در پیشانی، عامل اصلی خطوط، فعالیت عضلهای است به نام عضله پیشانی (Frontalis Muscle). این عضله وقتی تعجب میکنید یا به هر دلیل ابروهایتان را بالا میاندازید، منقبض میشود.
بازهم همان اتفاقات پیغام مغز، انتقال عصبی، آزاد شدن استیلکولین و غیره تکرار میشود و تزریق بوتاکس پیشانی در تهران باعث میشود این فرایند قطع شده و عضله، دیگر منقبض نشود.
بوتاکس خط اخم
خط اخم مربوط به عضلات بین دو ابرو است، مخصوصاً:
- عضله پروسروس (Procerus Muscle)
- عضلات چیندهنده ابرو (Corrugator Supercilii Muscles)
وقتی اخم میکنید، این عضلات ابروها را به سمت داخل و پایین میکشند.
پس کافی است زیر نظر پزشکان متخصص در کلینیک رز سفید تهران، تزریق بوتاکس خط اخم انجام دهید تا مانع انتقال کامل فرمان مغز به این عضلات شوید.
بوتاکس دور چشم
ما اطراف چشم، عضلهای داریم به اسم عضله حلقوی چشم (Orbicularis oculi muscle). این عضله کمک میکند چشمهایمان را ببندیم یا جمع کنیم و همین باعث جمعشدن گوشه چشمها و حالتی به اسم پنجه کلاغی میشود.
با تزریق بوتاکس در قسمتهای مشخصی از این عضله، قدرت جمعشدن کمتر و درنتیجه، خطوط کنار چشم نرمتر میشوند. بوتاکس چشم گربهای در تهران هم دقیقاً به همینشکل انجام میشود.
بوتاکس تعریق
اینجا دیگر ماجرا با چینهای حرکتی کاملاً فرق میکند. در تعریق زیاد، ما با یک عضله سروکار نداریم بلکه غدد عرق (Sweat Glands) مدنظر هستند که توسط اعصاب کنترل میشوند. باز هم روند کلی کار مثل قبل است: مغز فرمان میدهد، استیلکولین آزاد میشود، غده عرق تحریک میشود و شما عرق میکنید.
تزریق بوتاکس عرق میتواند به پایانههای عصبی اطراف غدد عرق اثر گذاشته و مانع آزاد شدن استیلکولین و درنتیجه تعریق شود. معمولاً هم در نواحی مختلف جواب میدهد:
- زیر بغل
- کف دست
- کف پا
بوتاکس برای میگرن
و اما میرسیم به جالبترین کاربرد تزریق بوتاکس: بوتاکس میگرن!
میگرن صرفاً یک مشکل عضله نیست؛ یک بیماری عصبی است. وقتی دچار میگرن هستید، مسیرهای عصبی درد بیشفعال هستند. وقتی این مسیرهای عصبی فعال میشوند، مواد شیمیایی آزاد میشود که در ایجاد و تقویت پیام درد نقش دارند.
تزریق بوتاکس برای میگرن در کلینیک رز سفید، میتواند آزاد شدن این مواد را کاهش دهد. در نتیجه، تعداد یا شدت حملات میگرنی کمتر میشود.
مزایای تزریق بوتاکس
مهمترین مزیتهای بوتاکس عبارتاند از:
- غیرتهاجمی
- سریع
- بدون نیاز به جراحی
بوتاکس یک روش درمان غیرتهاجمی است. چرا؟ چون برای اثر گذاشتن نیازی به برشخوردن پوست و گوشت، تغییر ساختار یا جابهجایی توسط جراح پلاستیک نداریم. فقط عضله درگیر توسط متخصص پوست و زیبایی کنترل و مسدود میشود.
پزشک متخصص کلینیک رز سفید، بدون اینکه کار اضافهای انجام دهد، با یک سوزن بسیار ظریف، مقدار مشخصی از ماده بوتولینوم توکسین را در عضله یا ناحیه موردنظر تزریق میکند و تمام. پس خیلی هم سریع انجام میشود و نه نیازی به آمادگی دارد، نه بستریشدن و نه حتی دوران نقاهت.
البته، در مورد سرعت یک نکته مهم وجود دارد: سریع بودن تزریق بوتاکس به این معنی نیست که نتیجه را همان لحظه میبینید.
عوارض تزریق بوتاکس
درست است که بوتاکس فقط با یک تزریق ساده با آمپول انجام میشود، اما درنهایت، شما دارید یک ماده سمی را زیر پوستتان تزریق میکنید که قرار است روی عصب و عضلهها تاثیر بگذارد. پس باید فکر عوارضش را هم بکنید.
عوارض موقت
قرمزی، ورم، سوزش یا برجستگیهای کوچک جای تزریق معمولاً رایجترین عوارضی هستند که بعد از تزریق بوتاکس میبینید. در کنار آن، کبودی هم بسیار شایع است. اگر پوست نازکی دارید یا رگهای سطحیتان زیاد است، ممکن است تا چند روز کبودی داشته باشید و این به معنی تزریق بد نیست.
عوارض ناشی از تزریق اشتباه
زیر پوست شما، نقشهای بسیار دقیق، پیچیده و حسابشده از عضلهها، عصبها و ارتباطات وجود دارد. هرگونه دستکاری اشتباه در این نقشه میتواند عواقب اسفباری در پی داشته باشد.
درصورت تزریق نادرست، ممکن است با عوارض زیر مواجه شوید:
- افتادگی پلک
افتادگی پلک (Ptosis) یکی از عوارض تزریق بوتاکس اشتباه است. شما بالای چشمتان چند عضله مهم دارید که یکی از آنها در بالا نگه داشتن پلک نقش دارد. اگر نحوه یا دوز تزریق بوتاکس درست نباشد، ممکن است روی عضلهای اثر بگذارد که نباید!
- پایین افتادن ابرو یا سنگینی پیشانی
این مورد بیشتر در بوتاکس پیشانی دیده میشود. یادتان هست گفتیم عضله پیشانی ابرو را بالا میبرد؟ در برخی افراد افتادگی طبیعی ابرو وجود دارد و همین عضله آن را جبران کرده است. با تزریق بوتاکس، بدن به حالت طبیعی و افتادهاش برمیگردد و شاید خیلی از نتیجه راضی نباشید.
- حالت صورت یخزده یا مصنوعی
این مورد معمولاً بهخاطر تزریق بیشازحد اتفاق میافتد. صورت شما به شرطی زیباست که حرکات ظریف و احساساتش را داشته باشید.
- متقارن نبودن صورت
واقعیت این است که صورت هیچیک از ما قرینه نیست. حال به پزشک بستگی دارد که با تزریق بوتاکس آن را متقارنتر کند، یا نه به آن دامن بزند.
- مشکل در جویدن یا احساس ضعف فک
ممکن است تزریق بوتاکس در عضلات فک (مثلاً برای کاهش حجم عضله ماستر یا کاربردهای درمانی) انجام شود. اگر نحوه یا دوز تزریق درست باشد، ممکن است هنگام جویدن احساس ضعف کنید یا زود خسته شوید.
- پخششدن اثر بوتاکس به دیگر نواحی
اگر محل تزریق یا دوز آن مناسب نباشد، ممکن است علاوه بر عضلات هدف، سایر نواحی هم تحتتاثیر قرار بگیرند. اینکه دوز اصولی تزریق بوتاکس چند واحد است را هم پزشک شما تشخیص میدهد.
ماندگاری بوتاکس چقدر است؟
بسیار خوب؛ شما تزریق بوتاکس در تهران را در کلینیک رز سفید انجام دادهاید و از نتیجه هم راضی هستید؛ اما این نتیجه ماندگار نیست. به طور معمول، اثر بوتاکس حدود ۳ تا ۶ ماه باقی میماند؛ اما این یک عدد ثابت برای همه نیست.
چه عواملی روی زمان ماندگاری بوتاکس تاثیر دارند؟
- قدرت و فعالیت عضله
- محل تزریق و رفتار عضلات
- مقدار و تکنیک تزریق بوتاکس
- نوع برند بوتاکس و فرمولاسیون آن
بهعلاوه، متابولیسم بدن شما هم بسیار مهم است. اگر میخواهید بدانید تزریق بوتاکس چند روز اثر میکند یا تزریق بوتاکس چقدر ماندگاری دارد، لازم است با متخصصین ما در کلینیک رز سفید مشاوره کنید. مشاوره و آنالیز صورت هم کاملاً رایگان و بدون تعهد است.
تزریق بوتاکس بهتر است یا ژل؟
واقعیت این است که بوتاکس و ژل اصلاً رقیب هم نیستند که بخواهیم بررسی کنیم کدام بهتر است! این دو برای دو مشکل کاملاً متفاوت ساخته شدهاند.
فرض کنید فقط یک خط عمیق بین ابروها دارید. دلیل این خط، تحرک بیشازحد یک عضله خاص است؛ پس به یک بوتاکس در کلینیک رز سفید نیاز دارید.
اما حالا فرض کنید گونهها تحلیل رفتهاند، زیر چشم گود افتاده و خط خنده عمیق شده است. اینجا دیگر پایه عضله وسط نیست و مشکل کمبود حجم یا فرورفتگی است. پس درمان پیشنهادی تزریق ژل در تهران است.
|
بوتاکس |
ژل (فیلر) |
|
| هدف اصلی |
کاهش حرکت عضلات و کمکردن چروکهای حرکتی |
افزایش حجم و پرکردن نواحی دچار کاهش حجم |
| مکانیسم اثر |
سیگنال عصبی به عضله را موقتاً مسدود میکند |
با تزریق ماده، به ناحیه حجم و پری میدهد |
| مناسب برای |
چروکهای ناشی از حرکات صورت |
کاهش حجم، فرورفتگیها، چین و چروک شدید |
| نمونههای رایج |
خط اخم، خطوط پیشانی، پنجهکلاغی اطراف چشم |
لب، گونه، چانه، خط فک، گودی زیر چشم، پشت دستها |
| آیا حجم اضافه میکند؟ |
خیر |
بله |
| آیا عضله را شل میکند؟ |
بله |
خیر |
| ماده اصلی (نوع ماده) |
سم بوتولینوم تصفیهشده |
هیالورونیک اسید، کلسیم هیدروکسیآپاتیت و… |
| ماندگاری تقریبی |
۳ تا ۴ ماه |
حدود ۶ تا ۱۲ ماه؛ بسته به نوع فیلر |
| برگشتپذیری |
فوراً قابل برگشت نیست؛ با گذشت زمان از بین میرود |
برخی فیلرها با آنزیم قابل حلشدن هستند |
| هزینه حدودی |
معمولاً پایینتر |
معمولاً بالاتر؛ بهویژه بسته به نوع مواد |
مراقبتهای قبل و بعد از بوتاکس
شاید فکر کنید تزریق انجام شد و تمام! اما اینطور نیست. چند ساعت و حتی چند روز بعد از بوتاکس هم میتواند روی نتیجه نهایی اثرگذار باشد.
مراقبت قبل از بوتاکس:
- الکل مصرف نکنید
- آرایش سنگین روی صورت نداشته باشید
- درصورت مصرف دارو یا بیماریهای زمینهای اطلاع دهید
بهعلاوه، تزریق بوتاکس درد دارد ولی بهقدری نیست که نیاز به مصرف دارو داشته باشید و با کرم یا تزریق بیحسی موضعی حل میشود.
مراقبت بعد از بوتاکس:
- مدتزمان تزریق ۲۰ الی ۶۰ دقیقه است
- از فشاردادن یا ماساژ شدید محل تزریق خودداری کنید
- از ورزش سنگین، فشار و گرمای شدید تا ۴۸ ساعت دوری کنید
- چند ساعت اول از دراز کشیدن طولانی یا خوابیدن مستقیم خودداری کنید
و درنهایت، مدام نپرسید چند روز بعد از بوتاکس اثر میکند؟ انتظار نتیجه فوری نداشته باشید و صبر کنید. معمولاً بعد از یک تا ۲ هفته میتوانید اثرات تزریق بوتاکس در کلینیک رز سفید را مشاهده کنید.
بهترین برندهای بوتاکس
همه برندهای بوتاکس از بوتولینوم توکسین استفاده میکنند. تفاوت اصلی آنها در فرمولاسیون، پروتئینهای همراه، قدرت واحدها، نحوه پخش در بافت و تجربه پزشک با آن محصول است.
سه برند معروف که معمولاً پیشنهاد میشوند عبارتاند از:
- بوتاکس (Botox)
- دیسپورت (Dysport)
- زئومین (Xeomin)
هر سه این برندها میتوانند نتیجه خوبی بدهند؛ چیزی که خیلی تعیینکننده است، این است که برای چه کسی، کجا و توسط چه کسی تزریق میشوند.
|
برند |
ماده مؤثره | اثرگذاری |
ویژگی اصلی |
| بوتاکس (Botox) |
OnabotulinumtoxinA |
۳ تا ۷ روز | شناختهشدهترین برند بوتولینوم توکسین |
| دیسپورت (Dysport) |
AbobotulinumtoxinA |
۲ تا ۵ روز |
پخشپذیری بیشتر و گستردهتر در بعضی از نواحی |
| زئومین (Xeomin) |
IncobotulinumtoxinA |
۳ تا ۷ روز |
فرمولاسیون با پروتئینهای همراه کمتر (مناسب تزریقهای خاص) |
هرسه برند معمولاً ۳ تا ۴ ماه ماندگاری دارند. بهترین برند بوتاکس، خودِ بوتاکس (Botox) است. سالهاست که استفاده میشود و اغلب همه پزشکان هم با آن کار کرده و میکنند.
دیسپورت (Dysport) پخششدن بیشتری در بافت دارد و برای نواحی بزرگتر مثل پیشانی مناسب است. معمولاً هم کمی زودتر از برند بوتاکس عمل میکند.
زئومین (Xeomin) هم برندی متفاوتتر است که در فرمولاسیون آن، برخی پروتئینهای همراه حذف شدهاند و به عنوان یک نوع بوتولینوم توکسین خالصتر شناخته میشود. بهترین دکتر بوتاکس در کلینیک رز سفید تهران، معمولاً زمانی از این برند استفاده میکند که بدن شما نسبت به پروتئینهای اضافی موجود در بعضی محصولات واکنش ایمنی نشان دهد.
چه کسانی کاندید مناسب تزریق بوتاکس هستند؟
بیایید روراست باشیم: تزریق بوتاکس برای همه آدمها و هر نوع چروکی مناسب نیست!
معمولاً در دهه ۲۰ زندگی، عموم افراد از بوتاکس بینیاز هستند. ولی اگر دوست دارید پیشگیری کنید، به دلیل فعالیت زیاد عضلات یا پیری زودرس پوست خطوط عمیق دارید، زیاد عرق میکنید یا درگیر میگرن هستید، میتوانید تزریق بوتاکس در تهران را در برنامه بگذارید.
بیشتر افراد در اواخر دهه ۲۰ یا اواسط دهه ۳۰ بوتاکس میزنند. البته شروع در ۴۰ یا ۵۰ سالگی هم میتواند مؤثر باشد و حتی افراد ۵۰ یا ۶۰ ساله و بالاتر هم میتوانند از این درمان استفاده کنند.