مراقبت پوستی

تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش؛ عوارض و مراقبت های بعد از آن

۷ دقیقه مطالعه
تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش؛ عوارض و مراقبت های بعد از آن

تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش بسیار قابل‌توجه است؛ مخصوصاً اگر منظور از جای جوش، اسکارهای فرورفته باشد. لیزر فراکشنال با ایجاد آسیب‌های حرارتی کنترل‌شده در بخش‌های کوچکی از پوست شما، روند ترمیم و ساخت کلاژن را در آن تحریک می‌کند و به مرور، باعث صاف‌تر شدن بافت پوست‌تان می‌شود. البته، میزان تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش در‌مورد همه یکسان نیست. معمولاً اسکارهای غلتان (Rolling) و باکس‌کار (Boxcar) بهتر جواب می‌دهند، در‌حالی‌که اسکارهای آیس‌پیک (Ice-pick) چون باریک و عمیق‌اند، زمان بیشتری نیاز دارند و شاید بهتر باشد درمان‌های ترکیبی روی آن‌ها انجام شود.

نکته‌ای که لازم است درخصوص تاثیر لیزر فرکشنال بر جای جوش بدانید این است که نتیجه کار، فوری و یک‌باره نیست؛ اگرچه ظاهر پوست‌تان پس از لیزر تا حد زیادی بهتر می‌شود، اما بازسازی کلاژن و بازسازی بافت چند ماه زمان می‌برد. در‌ضمن، اگر جای جوش در صورت شما بیشتر رد جوش و تیرگی است، احتمالاً لیزر CO2 فرکشنال گزینه خیلی خوبی نخواهد بود؛ این نوع درمان بیشتر برای فرورفتگی و تغییر بافت پوست مناسب است.

اگر وقت خواندن مقاله را ندارید:

  • تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش تدریجی است
  • نتیجه اولیه بعد از فروکش کردن قرمزی و التهاب مشخص می‌شود
  • نتیجه نهایی معمولاً طی ۳ تا ۶ ماه مشخص می‌شود و قابل ارزیابی است
  • اسکارهای غلتان و باکس‌کار معمولاً پاسخ بهتری به لیزر فراکشنال دارند
  • تعداد جلسات به نوع و عمق اسکار و شرایط پوست بستگی دارد
  • اسکارهای آیس‌پیک معمولاً به درمان‌های ترکیبی نیاز دارند

نحوه تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش

تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش خیلی ساده است. پرتو لیزر به شکل نقاط بسیار ریز و با فاصله به پوست تابیده می‌شود و ستون‌های بسیار کوچکی از آسیب حرارتی را ایجاد می‌کند که به آن مناطق میکروترمال (Microthermal Zones) می‌گویند. اطراف این ستون‌ها، پوست شما سالم باقی می‌ماند و همین پوست سالم هم کمک می‌کند ناحیه ملتهب سریع‌تر ترمیم شود.

نکته اینجاست که لیزر CO2 با طول موج ۱۰۶۰۰ نانومتر، به‌شدت توسط آب موجود در بافت پوست شما جذب می‌شود. در‌نتیجه، آب داخل سلول‌ها بر اثر جذب لیزر تبخیر می‌شود و مقدار جزئی از بافت سطحی پوست‌تان برداشته می‌شود؛ فرآیندی که در اصطلاح علمی برداشت بافت با لیزر (Ablation) نامیده می‌شود. هم‌زمان، گرمای ایجاد‌شده در اطراف این ناحیه هم باعث می‌شود فرآیند ترمیم پوست تحریک شود.

در‌واقع، همان اتفاقی می‌افتد که برای درمان اسکار آکنه (جای جوش) نیاز داریم؛ بدن برای ترمیم این آسیب‌های کوچک، فعالیت سلول‌های سازنده بافت را افزایش می‌دهد و کلاژن‌سازی بیشتر می‌شود. همین به مرور زمان باعث ترمیم پوست می‌شود و فرورفتگی‌ها کمتر می‌شوند.

اما شدت و عمق پالس‌های لیزر هم خیلی مهم است. به جدول زیر نگاه کنید:

اصطلاح

توضیحات

پالس اولترا (Ultra pulse) نحوه شلیک انرژی لیزر در پالس‌های بسیار کوتاه و کنترل‌شده
عمق نفوذ میزان عمقی از پوست که لیزر باید اثر کند (بسته به عمق اسکارها)
انرژی هر پاس مقدار انرژی‌ که در هر بار عبور یا تابش لیزر به ناحیه مورد‌نظر داده می‌شود

در‌واقع این‌طور نیست که هرچه پرتوها قوی‌تر باشد، تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش هم بیشتر باشد! پزشک متخصص شما در کلینیک رز سفید انرژی، عمق و تراکم نقاط لیزر را با توجه به نوع و عمق اسکار و شرایط پوست‌تان تنظیم می‌کند تا بهترین نتیجه را بگیرید.

کدام انواع جای جوش به لیزر فراکشنال پاسخ بهتری می‌دهند؟

جای جوش‌های فرورفته یا اسکار آتروفیک (Atrophic) معمولاً به سه نوع اصلی تقسیم می‌شوند:

  • اسکار غلتان (Rolling)
  • اسکار باکس‌کار (Boxcar)
  • اسکار آیس‌پیک (Ice-pick)

تفاوت این سه فقط در ظاهرشان نیست.

تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش

تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش

عمق، شکل فرورفتگی و اتصال اسکار به بافت زیرین هم روی تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش موردنظر اثر می‌گذارد. معمولاً اسکارهای غلتان و باکس‌کار بهتر از آیس‌پیک به لیزرهای فرکشنال پاسخ می‌دهند.

نوع اسکار

از ظاهرش چطور بشناسیم؟

پاسخ به لیزر

اسکار غلتان فرورفتگی‌های نسبتاً پهن، کم‌عمق و بدون لبه که پوست را موج‌دار و ناصاف نشان می‌دهند

خوب

اسکار باکس‌کار فرورفتگی‌های گرد یا بیضی با لبه‌های نسبتاً مشخص و عمودی؛ کف اسکار معمولاً پهن است

خوب تا متوسط

اسکار آیس‌پیک سوراخ‌های کوچک، باریک و عمیق که انگار با نوک جسم تیز روی پوست ایجاد شده‌اند

ضعیف‌تر

البته فقط نوع اسکار مهم نیست؛ سه مورد دیگر هم باید قبل از درمان بررسی شود:

  • عمق اسکار: هرچه فرورفتگی اسکارهای شما عمیق‌تر باشد، درمان آن سخت‌تر می‌شود
  • پهنای اسکار: اسکارهای پهن‌تر و کم‌عمق‌تر، معمولاً فرصت بیشتری برای بازسازی و کلاژن‌سازی دارند
  • اتصال اسکار به بافت: اسکارها با رشته‌های فیبروزی به بافت زیرین کشیده شده‌اند و این کار را سخت‌تر می‌کند

نتیجه لیزر فراکشنال چه مدت بعد مشخص می‌شود؟

بیایید روراست باشیم؛ نتیجه و تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش تدریجی است. بلافاصله بعد از درمان، پوست شما معمولاً قرمز و متورم است و ممکن است دلمه یا حالت زبری هم داشته باشد؛ اصطلاحاً به این حالت پیگمانتاسیون پس از التهاب (PIH) گفته می‌شود. بنابراین ظاهر پوست در روزهای اول اصلاً معیار نتیجه‌گیری نهایی نیست. البته، قرمزی پوست معمولاً حدود ۳ تا ۴ روز و دلمه‌ها حدود ۴ تا ۶ روز باقی می‌مانند و بعد محو می‌شوند.

تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش

تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش

پس از این‌که التهاب‌ها فروکش کرد، کم‌کم بهبود اسکار دیده می‌شود و با ادامه کلاژن‌سازی طی هفته‌ها و ماه‌های بعد بیشتر می‌توانید شاهد تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش های خود باشید. معمولاً بهبود در ماه‌های بعدی هم ادامه پیدا می‌کند تا در بازه زمانی ۳ الی ۶ ماهه کامل تغییرات را احساس کنید.

زمان

معمولاً چه اتفاقی می‌افتد؟

بلافاصله بعد از لیزر بروز قرمزی، تورم، احساس گرما و گاهی ترشح یا دلمه
حدود یک ماه پوست از مرحله اولیه ترمیم عبور کرده و نشانه‌های بهبود مشخص است
حدود ۳ ماه تغییرات بافتی معمولاً واضح‌تر هستند و روند بازسازی کلاژن همچنان ادامه دارد
حدود ۶ ماه معمولاً بهبود بافت به‌صورت کامل‌تر صورت گرفته و زمان مناسبی برای ارزیابی نتیجه است

در مقاله «مراقبت بعد از لیزر CO2 فرکشنال» می‌توانید بیشتر درخصوص این روش مطالعه کنید. معمولاً بسیاری از افراد، تا ۷۰ درصد نتیجه می‌گیرند؛ بااین‌حال، ممکن است این رقم برای برخی‌ها ۴۰ الی ۵۰ درصد باشد که به تعداد جلسات، تکنیک و شدت درمان، نوع و عمق اسکارها و ویژگی‌های پوست شما بستگی دارد.

تعداد جلسات، فاصله بین جلسات و عوامل مؤثر بر نتیجه

معمولاً درمان جای جوش با لیزر فراکشنال در چند جلسه انجام می‌شود و یک جلسه به‌تنهایی کافی نیست. تعداد جلسات بیشتر به وضعیت اسکارها و واکنش پوست شما بستگی دارد. فاصله دقیق را پزشک بر اساس شدت درمان، وضعیت پوست و موارد زیر تعیین می‌کند:

  • نوع اسکار
  • عمق اسکارها
  • وسعت جای جوش
  • نوع و رنگ پوست شما
  • سن و وضعیت پوستی شما
  • شدت تنظیمات لیزر (انرژی، عمق و تراکم شات‌ها)
  • سابقه درمان‌های قبلی مثل لیزر، میکرونیدلینگ یا سابسیژن
  • میزان پاسخ پوست به درمان در جلسات قبلی

چه کسانی نباید لیزر فراکشنال انجام دهند؟

اگرچه لیزر فرکشنال در تهران در کلینیک رز سفید توسط بهترین متخصصین پوست انجام می‌شود، اما این روش از بین بردن جای جوش با لیزر ممکن است برای بعضی افراد پرریسک باشد یا ترمیم پوست آن‌ها را با مشکل مواجه کند:

  • افرادی که در سطح پوست زخم باز یا آسیب پوستی دارند؛ باید تا ترمیم کامل پوست صبر کنید
  • افرادی که عفونت فعال پوستی مثل تبخال یا عفونت باکتریایی دارند؛ ابتدا باید عفونت درمان شود
  • افرادی که ایزوترتینوئین مصرف می‌کنند یا به‌تازگی مصرف آن را قطع کرده‌اند؛ حتماً پزشک را در جریان بگذارید
  • افرادی که پوستشان مستعد پیگمانتاسیون پس از التهاب (PIH) است، به‌خصوص افرادی با پوست تیره‌تر
  • افرادی که به بیماری‌هایی مانند دیابت کنترل‌نشده مبتلا هستند؛ بهتر است ابتدا بیماری کنترل شود

اقدامات لازم قبل از لیزر فرکشنال (چک‌لیست عملی)

برای این‌که تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش به حداکثر برسد، لازم است یک‌سری اقدامات را انجام دهید. پزشک، قبل از هر چیز نوع و عمق اسکار آکنه، نوع پوست و سابقه درمان‌های قبلی را بررسی می‌کند و شما هم باید:

  • اگر دارو یا مکمل خاصی مصرف می‌کنید، حتماً به پزشک اطلاع دهید
  • تا حد امکان قبل از شروع درمان فراکشنال از آفتاب شدید و برنزه کردن پوست دوری کنید
  • اگر پوست‌تان مستعد پیگمانتاسیون پس از التهاب است احتمالاً نیاز به آمادگی‌های خاص دارید
  • قبل از شروع از پوست‌تان عکس استاندارد قبل از درمان بگیرید تا بعداً بتوانید تغییرات را مقایسه کنید

در‌ضمن، در‌مورد هزینه لیزر CO2 جای جوش، نوع درمان و تعداد جلسات پیش‌بینی شده هم می‌توانید در همین جلسه یا در جلسه مشاوره رایگان صحبت کنید.

گام‌به‌گام روند انجام جلسه لیزر

قبل از شروع فرآیند بهبود جای جوش با لیزر فراکشنال، لازم است یک‌سری کارها روی پوست شما انجام شود و سپس تابش پرتو شروع می‌شود. در ادامه، کل این فرآیند را باهم مرور می‌کنیم تا بدانید قرار است چه اتفاقی بیفتد:

  • آماده‌سازی پوست و ناحیه درمان
  • استفاده از بی‌حسی موضعی برای کاهش ناراحتی
  • تنظیم انرژی و عمق دستگاه لیزر متناسب با پوست شما
  • شروع لیزر درمانی و تابش پرتو به نواحی دارای جای جوش یا اسکار
  • احساس گرما، سوزش یا ضربه‌های ریز حین کار
  • خنک کردن و آرام کردن پوست بعد از لیزر

کل این فرآیند معمولاً حدود ۳۰ تا ۶۰ دقیقه زمان می‌برد و توصیه‌های مراقبتی هم بلافاصله بعد از جلسه می‌گیرد که باید حتماً جدی بگیرید تا هم عوارض احتمالی را کنترل کنید و هم میزان تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش را به حداکثر برسانید.

عوارض لیزر فرکشنال و مدیریت آن‌ها

گفتیم که به‌خاطر تاثیر لیزر روی جای جوش، عوارضی مثل قرمزی، گرمی، تورم و حتی دلمه‌های ریز روی پوست طبیعی هستند و معمولاً با گذشت چند روز بهتر می‌شوند؛ همه این واکنش‌ها، در‌واقع بخشی از روند ترمیم پوست هستند.

اما در چه شرایطی باید با پزشک تماس گرفت؟!

  • عفونت: مشاهده هرگونه عفونت می‌تواند خطرناک باید و نیاز به بررسی دارد
  • اریتم طولانی‌مدت: اگر قرمزی پوست بیشتر از زمان مورد انتظار باقی بماند، باید بررسی شود
  • هایپرپیگمانتاسیون: ممکن است پوست، به‌خصوص در پوست‌های سبزه، بعد از التهاب تیره‌ رنگ‌تر شود
  • اسکار جدید: نادر است، اما ایجاد تغییرات غیرطبیعی یا هرگونه زخم ماندگار باید توسط پزشک بررسی شود

اگر هم دیدید درد، تورم یا قرمزی به‌جای بهتر شدن شدیدتر می‌شود یا ترشح غیرمعمول، تاول یا تب ایجاد شد، بهتر است فوراً با پزشک تماس بگیرید.

مراقبت بعد از لیزر فرکشنال جای جوش

اگر برای درمان جای جوش و آکنه در تهران لیزر فراکشنال کلینیک رز سفید را انتخاب کرده باشید، پس از درمان، پوست شما چند روز حساس و آسیب‌پذیر است و مراقبت درست برای کم کردن التهاب، جلوگیری از عفونت و کاهش احتمال تغییر رنگ پوست اهمیت زیادی دارد.

بهتر است طبق توصیه‌های جدول زیر پیش بروید تا تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش به حداکثر برسد:

بازه زمانی

مراقبت‌ها

روز اول و دوم تمیز کردن خیلی ملایم پوست؛ استفاده از پماد یا ترمیم‌کننده‌ای که پزشک توصیه کرده؛ دست نزدن و نخراشیدن پوست؛ پرهیز از آفتاب مستقیم
روز ۳ تا ۷ ادامه شست‌وشوی ملایم و مرطوب نگه داشتن پوست؛ جدا نکردن دلمه و پوسته‌ها؛ استفاده منظم از ضدآفتاب طبق توصیه پزشک
هفته دوم برگشت تدریجی به روتین معمول پوست؛ همچنان محافظت جدی در برابر آفتاب؛ شروع نکردن محصولات تحریک‌کننده بدون اجازه پزشک
هفته‌های سوم تا چهارم ادامه ضدآفتاب و مراقبت از پوست؛ بازگشت کامل‌تر به روتین پوستی در صورت نبود قرمزی یا حساسیت

معمولاً توصیه می‌شود:

  • پوست را با شوینده ملایم و بدون سایش تمیز کنید
  • از مرطوب‌کننده و ترمیم‌کننده‌ای استفاده کنید که پزشک تجویز کرده است
  • استفاده از ضد‌ آفتاب قوی و خوب برای محافظت در برابر اشعه خورشید خیلی مهم است
  • تا زمانی که پوست هنوز قرمز، حساس یا دارای دلمه است، ورزش سنگین، تعریق زیاد، سونا و شنا نکنید
  • به هیچ ‌عنوان پوسته و دلمه‌های پوست را نکنید و اجازه بدهید خودشان جدا شوند
  • تا بهبودی کامل سراغ رتینول، اسیدهای لایه‌بردار و محصولات قوی نروید

ترکیب درمان‌ها: چه ترکیب‌هایی بهتر نتیجه می‌دهند؟

تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش به‌تنهایی هم قابل‌توجه است؛ اما همان‌طور که اشاره کردیم اگر اسکار عمق زیاد، چسبندگی زیر پوست یا شکل خاصی داشته باشد، ممکن است پزشک متخصص شما در کلینیک رز سفید از روش‌های ترکیبی برای درمان استفاده کند.

خود روش فرکشنال شامل دو نوع است:

  • لیزر CO2 فرکشنال
  • آر اف فرکشنال

تفاوت آر اف فرکشنال با CO2 در این است که آر اف بیشتر با ایجاد گرما در لایه‌های پوست به تحریک کلاژن کمک می‌کند، درحالی‌که لیزر CO2 علاوه بر تحریک کلاژن، سطح پوست را هم به‌صورت کنترل‌شده بازسازی می‌کند و روش جامع‌تری است.

روش‌های درمانی زیر هم بخش متفاوتی از مشکل اسکار را هدف می‌گیرند و می‌توانند در کنار لیزر فراکشنال موثر باشند:

  • سابسیژن: برای آزاد کردن بافت‌های فیبروزی زیر اسکار
  • میکرونیدلینگ: تحریک کلاژن‌سازی و بهبود تدریجی بافت و ناهمواری پوست
  • پی‌آرپی یا پلاسمای غنی از پلاکت (PRP): کمک به ترمیم و بهبود پاسخ پوست در کنار درمان اصلی
  • تی‌سی‌ای کراس (TCA CROSS): برای اسکارهای آیس‌پیک عمیق که معمولاً به لیزر پاسخ محدودی دارند
  • فیلرهای پوستی: در بعضی اسکارهای فرورفته برای بالا آوردن فرورفتگی و صاف‌تر شدن سطح پوست

مقایسه لیزر فرکشنال و میکرونیدلینگ نشان می‌دهد که لیزر معمولاً برای اسکارهای فرورفته مناسب‌تر است و بافت را بهتر بازسازی می‌کند، درحالی‌که میکرونیدلینگ درمان ملایم‌تری است.

برای اسکارهای غلتان هم که چسبندگی زیر پوست دارند، سابسیژن می‌تواند انتخاب مناسب‌تری باشد. روش پی‌آرپی هم معمولاً به‌عنوان درمان کمکی در کنار روش‌های اصلی استفاده می‌شود.در بعضی موارد هم که فرورفتگی‌ها شدید است، پزشک سعی می‌کند با تزریق فیلر در تهران آن را ترمیم کند.

سوالات متداول

  • تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش چقدر است؟ کاملاً محو می‌شود؟

اگرچه تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش بسیار بالاست، اما معمولاً نه؛ لیزر می‌تواند عمق و ظاهر اسکار را به‌طور قابل‌توجهی کاهش دهد، اما محو شدن کامل جای جوش تضمین‌شده نیست.

  • آیا تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش در پوست‌های تیره هم بالاست؟

بله، اما احتمال پیگمانتاسیون پس از التهاب (PIH) در پوست‌های تیره بیشتر است و تنظیمات لیزر باید با دقت بیشتری انتخاب شود.

  • فاصله بین جلسات برای بالاترین تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش چقدر است؟

فاصله جلسات ثابت نیست و به نوع لیزر، شدت درمان و روند ترمیم پوست بستگی دارد؛ معمولاً چند هفته تا چند ماه فاصله در نظر گرفته می‌شود تا تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش به حداکثر برسد.

  • آیا می‌توان بعد از انجام لیزر فراکشنال آرایش کرد؟

تا وقتی پوست قرمز، زخم‌دار یا پوسته‌پوسته است بهتر است آرایش نکنید تا تاثیر لیزر فراکشنال بر جای جوش ظاهر شود. زمان شروع دوباره را می‌توانید از پزشک متخصص‌تان بپرسید.

منبع: PMC و MDPI

آخرین تاریخ به‌روزرسانی محتوا: نویسنده: تیم رز سفید

مشاوره تخصصی رایگان

می‌خواهید بدانید کدام درمان ترکیبی رای شما مناسب است؟

در جلسه مشاوره رایگان، پزشک متخصص پوست بهترین درمان ترکیبی را متناسب با شرایط اسکارهای شما تعیین می‌کند.